Ο Ερντογάν μεταφέρει στον ΟΗΕ τον πόλεμό του κατά των ΛΟΑΤ πολιτών της Τουρκίας

Στη 1 τα ξημερώματα της 13ης Σεπτεμβρίου 2026, η τουρκική αστυνομία εισέβαλε στα γραφεία οργανώσεων για τα δικαιώματα των ΛΟΑΤ και για τον HIV σε πέντε πόλεις. Εννέα ημέρες αργότερα, ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δήλωσε στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ ότι «οι παγκόσμιες πολιτικές εξουδετέρωσης του φύλου… έχουν μετατραπεί σε πολιορκία που στοχεύει αθώα παιδιά, μαζί με τον θεσμό της οικογένειας». Η λύση που προτείνει: η προστασία της οικογένειας ενός άνδρα και μιας γυναίκας.

Δεν αναφέρθηκε στις επιδρομές. Για τους ΛΟΑΤ στην Τουρκία, ο κίνδυνος δεν είναι πλέον ρητορικός. Μια κυβέρνηση που έχει μετατρέψει την ισλαμική διδασκαλία σε κρατική πολιτική την επιβάλλει μέσω της αστυνομίας και των εισαγγελέων, διαλύοντας τη ΛΟΑΤ κοινωνία των πολιτών, ποινικοποιώντας την ομοφυλοφιλία και τη ΛΟΑΤ ταυτότητα με προσχηματικές κατηγορίες και συγκεντρώνοντας εξουσία. Αυτό απειλεί το κράτος δικαίου για τους ΛΟΑΤ και τα θεμελιώδη δικαιώματα όλων των Τούρκων πολιτών, πλήττοντας ακτιβιστές και οργανώσεις που εκπροσωπούν και στηρίζουν τους ΛΟΑΤ. Όσοι φυλακίζονται δεν απειλούν καμία οικογένεια· τα δικαιώματά τους, όπως και όλων, δεν σταματούν στα σύνορα της Τουρκίας.

Ξεκίνησε με τη φίμωση των μαρτύρων. Στις 12 Σεπτεμβρίου, δικαστήριο μπλόκαρε ιστοσελίδες και λογαριασμούς κοινωνικής δικτύωσης ΛΟΑΤ οργανώσεων και, μέσα σε λίγες ώρες, η αστυνομία πέρασε στη δράση. Χτύπησε επτά οργανώσεις για τα δικαιώματα των ΛΟΑΤ, δύο οργανώσεις για τον HIV, καθώς και μπαρ και νυχτερινά κέντρα. Μεταξύ των στόχων ήταν και η LİSTAG, ένωση οικογενειών και φίλων ΛΟΑΤ ατόμων. Ο υπουργός Δικαιοσύνης Ακίν Γκιουρλέκ ονόμασε την επιχείρηση «Η οικογένειά μου είναι ασφαλής», τη συνέδεσε με τη «Δεκαετία της Οικογένειας και του Πληθυσμού» 2026–2035 του Ερντογάν και δήλωσε ότι στόχευε ενώσεις που «προωθούν τους ΛΟΑΤ και την ανηθικότητα».

Τουλάχιστον 116 άνθρωποι έχουν συλληφθεί σε 15 επαρχίες, τουλάχιστον 83 παραμένουν προφυλακισμένοι και περισσότεροι από 160 τελούν υπό έρευνα. ΛΟΑΤ οργανώσεις καταγγέλλουν παρεμβατικές σωματικές έρευνες με γδύσιμο, εξευτελισμούς και απομόνωση κατά την κράτηση. Οι περισσότεροι από τους συλληφθέντες είναι τρανς γυναίκες, που κατηγορούνται για πορνεία ή για αδικήματα περί ναρκωτικών, ασέμνων πράξεων και περί σωματείων. Η Ένωση Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων της Τουρκίας ανέφερε ότι κατηγορίες όπως «σύσταση εγκληματικής οργάνωσης» προστέθηκαν για να ενοχοποιηθεί μια ολόκληρη κοινότητα. Οι εισαγγελείς κατηγόρησαν την Kaos GL, την κορυφαία ΛΟΑΤ οργάνωση της Τουρκίας, ότι ανάρτησε άσεμνο περιεχόμενο που θα μπορούσε να είναι δημοσίως προσβάσιμο, ακόμη και από παιδιά.

Ανάμεσα στα μέλη της Kaos GL που φυλακίστηκαν είναι η Νεντιμέ Ερντογάν, μητέρα ΛΟΑΤ ατόμου, η οποία λέει ότι εντάχθηκε για να κρατήσει ενωμένους τους ΛΟΑΤ και τις οικογένειές τους. Η δημοσιογράφος Τουγμπά Τεκερέκ φυλακίστηκε εξαιτίας ενός άρθρου που είχε γράψει ως ελεύθερη συνεργάτις για την Kaos GL πριν από δύο χρόνια. Μια επιχείρηση με την ονομασία «Η οικογένειά μου είναι ασφαλής» φυλάκισε μια μητέρα επειδή κρατούσε την οικογένειά της ενωμένη.

Οι αρχές μπλόκαραν ή περιόρισαν τουλάχιστον 419 λογαριασμούς κοινωνικής δικτύωσης. Η αστυνομία συνέλαβε περισσότερους από 100 διαδηλωτές έξω από το δικαστικό μέγαρο Τσαγλαγιάν της Κωνσταντινούπολης, ενώ ο Γκιουρλέκ έβαλε τους ανακριτές οικονομικού εγκλήματος να ερευνήσουν την ξένη χρηματοδότηση των οργανώσεων, η οποία είναι νόμιμη. Οι εισαγγελείς κίνησαν διαδικασία διάλυσης δύο ενώσεων στη Μερσίνα.

Το 2020, η Ντιγιανέτ, η κρατική θρησκευτική αρχή της Τουρκίας, δήλωσε σε κήρυγμα του Ραμαζανιού ότι το Ισλάμ καταδικάζει την ομοφυλοφιλία. Όταν ο Δικηγορικός Σύλλογος Άγκυρας αντέδρασε, οι εισαγγελείς άνοιξαν έρευνα σε βάρος των δικηγόρων, ενώ ο Ερντογάν χαρακτήρισε την κριτική κατά του ιεροδιδασκάλου επίθεση στο κράτος και στο Ισλάμ, και το κήρυγμα δεσμευτικό για όλους όσοι αυτοπροσδιορίζονται ως μουσουλμάνοι. Το 2021, ο Ερντογάν αποχώρησε από τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης για τη βία κατά των γυναικών, την οποία, σύμφωνα με τη Διεύθυνση Επικοινωνίας του, είχαν σφετεριστεί άνθρωποι που «επιχειρούν να κανονικοποιήσουν την ομοφυλοφιλία». Το 2025, η Ντιγιανέτ απέστειλε σε κάθε τζαμί κήρυγμα που χαρακτήριζε την «αποσεξουαλικοποίηση» μία από τις σοβαρότερες απειλές για την ανθρωπότητα.

Σχέδιο νόμου του 2025 που διέρρευσε προέβλεπε ποινές φυλάκισης έως τριών ετών για συμπεριφορά «αντίθετη προς το βιολογικό φύλο και τα χρηστά ήθη». Η κοινωνία των πολιτών το απέτρεψε από διαδοχικά δικαστικά νομοσχέδια. Έτσι, η Άγκυρα άλλαξε εργαλεία. Η Τουρκία παραμένει συνταγματικά κοσμική και οι σχέσεις μεταξύ ατόμων του ίδιου φύλου νόμιμες. Κι όμως, μια ετυμηγορία από κρατικό άμβωνα έγινε προεδρικό επιχείρημα, έπειτα εισαγγελική θεωρία περί «ασέμνων πράξεων» και στη συνέχεια επιδρομή τα ξημερώματα. Η ισλαμική διδασκαλία επιβάλλεται σαν να ήταν νόμος. Το αποτέλεσμα: οι ΛΟΑΤ μπορεί να υπάρχουν νομίμως, αλλά δεν μπορούν να οργανωθούν, να εκδίδουν, να χρηματοδοτούνται ή να διαδηλώνουν.

Το AKP του Ερντογάν έχει οξύνει τις επιθέσεις κατά των ΛΟΑΤ για να συσπειρώσει τη συντηρητική του βάση ενόψει εκλογών. Η κυβέρνηση κατηγορεί την πτώση των γεννήσεων, μολονότι οι πραγματικές απειλές για τις τουρκικές οικογένειες είναι η φτώχεια, η ανασφάλεια και η βία κατά των γυναικών. Η μετατροπή των μειονοτήτων σε αποδιοπομπαίους τράγους για την εθνική παρακμή είναι παλιό αυταρχικό εργαλείο.

Στα Ηνωμένα Έθνη, ο Ερντογάν έδωσε παγκόσμια διάσταση στο εγχείρημα. Όταν το Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ θέσπισε το 2016 θέση εμπειρογνώμονα για τη βία κατά των ΛΟΑΤ, τα μέλη του Οργανισμού Ισλαμικής Συνεργασίας, με εξαίρεση τη μουσουλμανικής πλειοψηφίας Αλβανία, αγωνίστηκαν να το εμποδίσουν. Στο άκρο της, η κρατικά επιβαλλόμενη ισλαμική διδασκαλία είναι θανατηφόρα. Η Αμερικανική Επιτροπή για τη Διεθνή Θρησκευτική Ελευθερία καταμετρά δέκα χώρες που τιμωρούν τις σχέσεις μεταξύ ατόμων του ίδιου φύλου με θάνατο, όλες επικαλούμενες επίσημες ερμηνείες της σαρία. Η Τουρκία δεν έχει φτάσει εκεί, αλλά η κατεύθυνση είναι σαφής. Ο κίνδυνος προκύπτει όταν η ισλαμική διδασκαλία χρησιμοποιείται ως κρατική εξουσία.

Τα δικαιώματα των ΛΟΑΤ είναι ανθρώπινα δικαιώματα, και οι σύμμαχοι της Τουρκίας έχουν αρχίσει να το λένε. Ο επίτροπος Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του Συμβουλίου της Ευρώπης δήλωσε ότι οι οικογενειακές αξίες και η προστασία των παιδιών δεν αρκούν από μόνες τους για να δικαιολογήσουν τον περιορισμό δικαιωμάτων. Έξι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις χαρακτήρισαν τις ενέργειες της Άγκυρας «βαθύτατα ανησυχητικές», ενώ ο εισηγητής του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου προειδοποίησε ότι η Τουρκία βαδίζει «σε σκοτεινό δρόμο». Οι Βρυξέλλες, που έχουν υπενθυμίσει στην Άγκυρα ότι οι υποψήφιες χώρες οφείλουν να σέβονται την ανθρώπινη αξιοπρέπεια ανεξαρτήτως σεξουαλικού προσανατολισμού, θα πρέπει να θέσουν την αποφυλάκιση των φυλακισμένων ακτιβιστών ως όρο για την πρόοδο της ενταξιακής πορείας.

Η Ουάσιγκτον οφείλει να πάει ακόμη παραπέρα. Η καταδίκη εκεί είναι διακομματική. Ο βουλευτής Κάρλος Χιμένεθ (Ρεπουμπλικανός, Φλόριντα) και το Congressional Equality Caucus έχουν τοποθετηθεί δημόσια, ενώ η γερουσιαστής Τζιν Σαχίν (Δημοκρατική, Νιου Χάμπσαϊρ) πιέζει για την ψήφιση του Global Respect Act, το οποίο συνυπογράφει με τη Ρεπουμπλικανή γερουσιαστή Λίζα Μερκόφσκι από την Αλάσκα, ώστε να επιβληθούν κυρώσεις σε ξένους αξιωματούχους που κακοποιούν ΛΟΑΤ άτομα. Το Κογκρέσο οφείλει να τον ψηφίσει και η κυβέρνηση Τραμπ να πιέσει απευθείας την Άγκυρα. Ένας σύμμαχος στο ΝΑΤΟ και υποψήφια προς ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση χώρα που φυλακίζει μια μειονότητα και φιμώνει τη Διεθνή Αμνηστία δεν έχει κανένα δικαίωμα να κατηγορεί το Ισραήλ για «γενοκτονική νοοτροπία», όπως έκανε ο Ερντογάν στον ΟΗΕ, προκαλώντας την αποχώρηση της ισραηλινής αντιπροσωπείας.

Όπως είπε στέλεχος εκστρατείας της Kaos GL για προηγούμενο σχέδιο νόμου: «Αυτό το νομοσχέδιο δεν αφορά την προστασία των οικογενειών· αφορά την ποινικοποίηση της ίδιας της ύπαρξης».

Ο Ερντογάν δήλωσε στον ΟΗΕ ότι τα παιδιά και οι οικογένειες βρίσκονται υπό πολιορκία. Στην Τουρκία, όντως βρίσκονται. Η πολιορκία προέρχεται από το προεδρικό μέγαρο.