Η αρχιεπίσκοπος του Καντέρμπουρι ανακαλεί τιμητική διάκριση σε αντιισραηλινό μουσουλμάνο κληρικό υπέρ των νόμων περί βλασφημίας

Η αρχιεπίσκοπος του Καντέρμπουρι, Σάρα Μαλάλι (Sarah Mullally), ανακάλεσε μια υψηλού κύρους τιμητική διάκριση που είχε απονεμηθεί σε μουσουλμάνο κληρικό, ο οποίος αντιτίθεται στην κατάργηση των πακιστανικών νόμων περί βλασφημίας και παιδικού γάμου και έχει κατηγορήσει Εβραίους και χριστιανούς ότι συνωμοτούν για να καταστρέψουν το πυρηνικά εξοπλισμένο Πακιστάν.

Η Μαλάλι απένειμε το Βραβείο Hubert Walter για τη Συμφιλίωση και τη Διαθρησκειακή Συνεργασία στον Χαφίζ Μοχάμαντ Ταχίρ Μαχμούντ Ασράφι (Hafiz Muhammad Tahir Mehmood Ashrafi) στο Λάμπεθ Πάλας, στις 11 Σεπτεμβρίου 2026. Ο Ασράφι έχει επίσης τιμήσει τον Οσάμα μπιν Λάντεν και έχει επιδοκιμάσει επιθέσεις αυτοκτονίας. Η αρχιεπίσκοπος ανακάλεσε τη διάκριση στις 17 Σεπτεμβρίου, έπειτα από αντιδράσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Φωτογραφία που δημοσίευσε το Λάμπεθ Πάλας δείχνει τη Μαλάλι να ποζάρει με τον Ασράφι, καθώς και με δύο γυναίκες που φαίνεται να είναι η σύζυγος και η κόρη του. Η σύζυγος του κληρικού είναι ντυμένη με ολόσωμη μαύρη μπούρκα· η κόρη φορά κάλυμμα προσώπου. Το Λάμπεθ Πάλας επαίνεσε τον Ασράφι για «το εξαιρετικό έργο του ως πρεσβευτή της διαθρησκειακής αρμονίας στο Πακιστάν».

Ο Ασράφι ανήκει στη σέχτα των Ντεομπάντι του Ισλάμ, που διαμορφώνει σε μεγάλο βαθμό το θρησκευτικό υπόβαθρο των Ταλιμπάν. Ηγείται του Pakistan Ulema Council (Συμβούλιο Ουλεμά του Πακιστάν), το οποίο αντιτίθεται στην κατάργηση των πακιστανικών νόμων περί βλασφημίας. Οι νόμοι αυτοί έχουν οδηγήσει στη φυλάκιση και τη δολοφονία εκατοντάδων χριστιανών, Αχμαντί, ινδουιστών, σιχ και μεταρρυθμιστών μουσουλμάνων.

Ο Ασράφι δήλωσε ότι το Pakistan Ulema Council στηρίζει τη «συνετή χρήση του νόμου περί βλασφημίας, αλλά ουδέποτε θα επιτρέψει την κατάργηση του νόμου με έωλα επιχειρήματα ή υπό διεθνή πίεση», αφού η αστυνομία συνέλαβε ένα 11χρονο χριστιανό κορίτσι με νοητική αναπηρία, για φερόμενη βεβήλωση του Κορανίου το 2012. «Η νομοθεσία περί βλασφημίας δεν μπορεί να ακυρωθεί ούτε να τροποποιηθεί. Κάθε απόπειρα μετατροπής του Πακιστάν σε φιλελεύθερη χώρα θα ματαιωθεί», είπε ο Ασράφι.

Σε μια υπόθεση που είχε μεγάλη δημοσιότητα, οι Πακιστανοί Ταλιμπάν δολοφόνησαν το 2011 τον Σαχμπάζ Μπάτι, τον μοναδικό χριστιανό υπουργό Επικρατείας του Πακιστάν, αφού είχε ζητήσει την κατάργηση της θανατικής ποινής για βλασφημία. Νωρίτερα, ο σωματοφύλακας του κυβερνήτη του Παντζάμπ, Σαλμάν Τασίρ, τον δολοφόνησε επειδή είχε υπερασπιστεί την Άσια Μπίμπι, χριστιανή κατηγορούμενη για βλασφημία.

Το 2023, όχλος 1.200 ανδρών πυρπόλησε 22 εκκλησίες και επιτέθηκε σε 91 σπίτια, επιχειρήσεις και νεκροταφεία χριστιανών στη Τζαρανουάλα του Παντζάμπ, έπειτα από κατηγορίες για βλασφημία εις βάρος δύο χριστιανών κατοίκων. Ο Ασράφι ζήτησε συγγνώμη, λέγοντας ότι «οι δράστες μάς ντρόπιασαν».

«Η αρχιεπίσκοπος Μαλάλι δύσκολα θα μπορούσε να κάνει πιο άστοχη επιλογή», δήλωσε η Νουρίγια Καν (Nuriyah Khan), Βρετανίδα πακιστανικής καταγωγής ακτιβίστρια για τα δικαιώματα των γυναικών. «Οι Πακιστανοί χριστιανοί ζουν υπό νόμους περί βλασφημίας, τους οποίους ο Ασράφι υποστηρίζει ανοιχτά. Ενώ μπορεί να ισχυρίζεται ότι αντιτίθεται στην κατάχρησή τους, η πραγματικότητα στο Πακιστάν παραμένει ότι και μόνο μια κατηγορία μπορεί να στοιχίσει τη ζωή κάποιου».

Η Καν επικαλέστηκε την υπόθεση της Σάμα Μπίμπι και του Σαχζάντ Μασίχ, ενός νεαρού χριστιανικού ζευγαριού που ξυλοκοπήθηκε και κάηκε ζωντανό αφού κατηγορήθηκε για βλασφημία. «Η Σάμα ήταν έγκυος. Δεν μπορώ να καταλάβω πώς η αρχιεπίσκοπος μπορεί να τα βλέπει αυτά και να αποφασίζει ότι κάποιος που υπερασπίζεται αυτούς τους νόμους αξίζει βραβείο για τη “διαθρησκειακή αρμονία”», είπε.

«Το ιστορικό του σε ό,τι αφορά τις γυναίκες και τα παιδιά αξίζει ανάλογη διερεύνηση. Ο Ασράφι ήταν μέλος του Συμβουλίου Ισλαμικής Ιδεολογίας του Πακιστάν όταν αυτό κήρυξε ως μη ισλαμικούς τους νόμους που ορίζουν κατώτατο όριο ηλικίας γάμου», δήλωσε η Καν, εταίρος του Ideological Defense Institute και ειδική στο ισλαμικό δίκαιο.

«Οι νόμοι περί βλασφημίας χρησιμοποιούνται επί δεκαετίες για τη δίωξη χριστιανών σε αρκετές μουσουλμανικές χώρες, μεταξύ αυτών και στο Πακιστάν», δήλωσε ο A.J. Nolte, διευθυντής του Israel Institute του Regent University. «Χριστιανά κορίτσια στο Πακιστάν εξαναγκάζονται συστηματικά σε παιδικούς γάμους. Είναι βαθιά ανησυχητικό ότι η αρχιεπίσκοπος του Καντέρμπουρι επέλεξε να τιμήσει έναν υποστηρικτή αυτών των πρακτικών».

Έκθεση του βρετανικού υπουργείου Εσωτερικών τον Ιούλιο του 2026 σημείωνε ότι οι νόμοι περί βλασφημίας μπορούν να οδηγήσουν σε θανατική ποινή. Το 2024, 20 χριστιανοί ήταν ανάμεσα στα 344 άτομα που κατηγορήθηκαν βάσει των νόμων περί βλασφημίας, έναντι 11 από τους 329 κατηγορουμένους το 2023. Η έκθεση σημείωνε ότι τουλάχιστον εννέα χριστιανοί φυλακίστηκαν και καταδικάστηκαν σε θάνατο ή σε ισόβια κάθειρξη, ενώ άλλοι εννέα τέθηκαν υπό κράτηση.

Ούτε είναι καινούργια η επιδοκιμασία της βίας από τον Ασράφι. Όταν η Βρετανία έχρισε ιππότη τον Σαλμάν Ρούσντι το 2007, ο Ασράφι απάντησε τιμώντας τον εγκέφαλο των επιθέσεων της 11ης Σεπτεμβρίου. «Με χαρά απονέμουμε τον τίτλο Σαϊφουλάχ [σπαθί του Θεού] στον Οσάμα μπιν Λάντεν μετά την απόφαση της βρετανικής κυβέρνησης να απονείμει τον τίτλο “Sir” στον βλάσφημο Ρούσντι», είπε ο Ασράφι. Το 2013, ο Ασράφι δήλωσε ότι «οι επιθέσεις αυτοκτονίας στο Αφγανιστάν είναι νόμιμες, επειδή τα στρατεύματα του ΝΑΤΟ είναι εισβολείς που έχουν καταλάβει τη χώρα», αν και αργότερα ισχυρίστηκε ότι οι δημοσιογράφοι έβγαλαν τα λόγια του εκτός συμφραζομένων. Αγνοώντας τέτοιες δημόσιες δηλώσεις κατά τον έλεγχο του Ασράφι, η αρχιεπίσκοπος φαίνεται να εκλογικεύει και να αποδέχεται αυτού του είδους την τρομοκρατία. Ο Ασράφι έχει επίσης καλέσει την κυβέρνηση να διώξει ποινικά Πακιστανούς που επισκέπτονται το Ισραήλ, επειδή «πλήγωσαν τις καρδιές της μουσουλμανικής Ούμα».

Η απονομή του βραβείου από τη Μαλάλι σε κληρικό που αντιτίθεται στην αναγνώριση από το Πακιστάν του «παράνομου κράτους» του Ισραήλ είναι προκλητική, καθώς έπεται της πρόσφατης ρήξης της με την εβραϊκή κοινότητα για την έγκριση από την Εκκλησία της Αγγλίας του παλαιστινιακού εγγράφου Kairos II, το οποίο καταδικάζει το Ισραήλ ως κράτος εβραϊκής υπεροχής και υπερασπίζεται τη σφαγή Εβραίων από τη Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023.

«Η Μαλάλι μιλά πολύ για τα δικαιώματα των γυναικών και την προστασία των ευάλωτων. Κι όμως, επέλεξε να τιμήσει έναν ισχυρό κληρικό, αγνοώντας πλήρως τους χριστιανούς και τις γυναίκες, των οποίων τα δικαιώματα θυσιάζονται συστηματικά στη θρησκευτική εξουσία στο Πακιστάν», σχολίασε με πικρία η Καν. «Η υποκρισία είναι δύσκολο να διαφύγει. Το να αποκαλείται αυτό “διαθρησκειακή αρμονία” γελοιοποιεί τον όρο».

Το Λάμπεθ Πάλας είχε δηλώσει νωρίτερα ότι γνώριζε για σχόλια που κυκλοφορούσαν στο διαδίκτυο και αποδίδονταν στον Ασράφι και ότι εξέταζε το ζήτημα κατεπειγόντως. Αργότερα εξέδωσε ανακοίνωση, στην οποία σημείωνε ότι ήρθαν στο φως προηγούμενα σχόλια του Ασράφι, τα οποία οδήγησαν το Λάμπεθ Πάλας να επανεξετάσει και να ανακαλέσει τη διάκριση.